Moiazza   -   Moiazza Sud  〈2878m〉
Moiazza to masyw w Dolomitach, który swoją sławę zawdzięcza ferracie Constantini. Ferrata ta została poprowadzona w 1974r, w czasie największej popularności i modzie na tworzenie nowych dróg w Dolomitach i uważana jest za najtrudniejszą. Do tego czasu Moiazza znana była wyłącznie z tego, że na północy znajdowała się słynna Civetta.
 

Patrząc na mapę spostrzegamy, że Civetta i Moiazza to masywy dość charakterystyczne i położone w bezpośredniej bliskości, pomiędzy którymi znajduje się niewielka przełączka Forc. delle Sasse 〈2476m〉. Z tego powodu bardzo często opisywane są w przewodnikach, jako jeden wspólny masyw.

W serwisie krajoznawczym o Dolomitach postanowiłem opisać te masywy oddzielnie, gdyż z punktu widzenia turysty udającego się tam na szlaki lub ferraty, wyprawy rozpoczyna się z różnych miejsc.


Moiazza


Moiazza prezentuje się najokazalej od południa 〈panorama poniżej〉. To właśnie tutaj poprowadzono trasę ferraty Constantini. Najdogodniejszy dostęp do tej strony masywu jest od Passo Duran.

Na zdjęciu znajdują się opisy kluczowych miejsc widocznych od południowej strony. Niestety nie widać na nim drugiego, niższego wierzchołka szczytu, który znajduje się bardziej na północ w stronę Civetty.

Na zdjęciu 〈obok〉 główny i najwyższy szczyt masywu, czyli Moiazza Sud. Ferrata Constantini wyprowadza na szczyt z widocznej po prawej stronie przełęczy. Trasą ta należy zejść ponownie na przełęcz. Właśnie na wysokości tej przełęczy biegnie w poprzek wierzchołka znana półka nazwana, Cengia Angelini, którą się trawersuje do przełęczy Nevare, po lewej stronie szczytu. Z przełęczy trasa prowadzi wprost w dół, do widocznego u podnóża żlebu, jeszcze ze śniegiem.

 

południowo-wschodni kocioł


Kolejna panorama 〈poniżej〉 przedstawia masyw Moiazza od południowego-wschodu. Na zdjęciu widać potężny kocioł znajdujący się po wschodniej stronie masywu. A czubek czerwonej strzałki dokładnie wskazuje lokalizację chatki Bivacco Grisetti.

 

Bivacco Grisetti jest to chatka, o której powinni wiedzieć wszyscy wybierający się na ferratę Constantini. Bowiem w przypadku załamania pogody stanowi idealne miejsce, do którego można zejść po pokonaniu pierwszej części trasy. Biwak ten może również służyć za nocleg, przy przejściu z rejonu Civetty w stronę Moiazzy, jeśli planujemy długą wyprawę w oba masywy.


jak zwiedzać?


W rejonie Moiazzy nie ma przypadkowych turystów. Wszyscy, którzy tutaj przyjeżdżają mają jeden cel. To oczywiście ferrata Constantini. Każdy, kto się na tą ferratą wybiera, powinien być odpowiednio przygotowany i wiedzieć o niej wszystko.

Natomiast miłośnicy wędrówek szlakami turystycznymi mogą wybrać się na trasę wokół Moiazzy i Civetty. Trasę taką można ciekawie zaplanować. Należy jednak zwrócić uwagę na to, że potrzebny byłby jednak malutki namiot, bo chatek jest wyjątkowo mało. Ale skoro widziałem namiot rozbity w kotle pod Civettą to oznacza, że można tam przenocować.

 

ferrata Constantini


Uwagi co do trasy ferraty Constantini:

Tak jak ferrata Tomaselli w masywie Fanes, również Constantini jest różnie opisywana w przewodnikach. Jeden opisuje ją, jako jedną ferratę. Natomiast drugi aż, jako trzy. Ten wariant wybrałem tutaj. W przypadku ferraty Constantini takie jej opisane jest uzasadnione. Pozwala dokładnie scharakteryzować stopień trudności na każdym z trzech odcinków ferraty. Również sama lokalizacja ferraty i połączone z nią szlaki uzasadniają podział na trzy odcinki. Wnikliwa analiza mapy pozwala wybrać sobie taki wariant wejścia na wierzchołek szczytu Moiazza, bez przechodzenia całej ferraty Constantini.

Natomiast tym z miłośników ferrat, którzy postanowią przejść całą ferratę Constantini - szczególną uwagę zwracam na poziom trudności tej ferraty. Różne są zdania na temat tej ferraty i sami znawcy ferrat się zastanawiają: czy jest to jeszcze ferrata czy klasyczna droga wspinaczkowa, wymagająca własnej asekuracji? Zdania są oczywiście podzielone. Natomiast od dawna już się nie prowadzi nowych ferrat w Dolomitach. Co do stopnia trudności tej ferraty polecam zdanie znawcy, czyli autora jednego z tych przewodników. Ferrata Constantini została według klasyfikacji sześciostopniowej została oceniona stopniem najwyższym - czyli stopień F !!! ... i tak trudne ferraty według autora w centralnych Dolomitach są tylko dwie.

1) Via ferrata Constantini, variante E - jest to bardzo trudna ferrata, którą zaczyna się tą wielką wyprawę. Miejsce rozpoczęcia ferraty jest w pobliżu schroniska Riv. Bruto Carestiato 〈1834m〉. Pierwszy i kluczowy odcinek ferraty prowadzi 700m południową ścianą Cima Cattedrale 〈2557m〉. Na przejście tego odcinka potrzeba min. 3h. Następnie ferrata prowadzi na położony 180m wyżej Cresta delle Masenade. Potrzebny czas to kolejne 3/4h. Z tego miejsca ferrata prowadzi 1/3h, w dół na przełęcz Masenade 〈2610m〉. Na przełęczy ferrata łączy się ze ścieżką, którą można się wycofać na wschód do położonego niżej biwaku Grisetti 〈1980m〉. Z przełęczy ferrata prowadzi skrajem grani w stronę południowego wierzchołka Moiazzy. Po około 3/4h znajduje się miejsce, w którym rozpoczyna się droga na szczyt, sklasyfikowana, jako następna ferrata. Z tego miejsca do końca Variantu E ferraty pozostaje już tylko 1/2h. Ale przejście prowadzi jednym z najsłynniejszych miejsc, czyli Cengia Angelini - trawersująca półka pod samym szczytem. Ferrata kończy się przy Bivacco Moiazza na wysokości 2601m.

2) Via ferrata Constantini, scalata alla cima - jest to krótki i również bardzo trudny odcinek prowadzący na sam szczyt. Cały ubezpieczony metalową linką, aż po sam szczyt pokryty dużą ilością skalnego gruzu. Odcinek ten pokonujemy zarówno pod górę jak i na dół. Czas wejścia 1/2h, a zejście to tylko 1/4h. Do tego wypada doliczyć spora ilość czasu na szczycie, bo nie wyobrażam sobie by na ferracie Constantini ograniczyć się wyłącznie do szybkiego jej przejścia.

3) Via ferrata Constantini, variante O - czyli trudna ferrata służąca do zejścia. Zaczyna się przy Biv. Moiazza i prowadzi skalną grzędą w pobliżu żlebu opadającego na południe od przełęczy Nevare, na której stoi chatka biwakowa. Zejście tą 800m ścianą to około 1h 1/2, oraz dodatkowe 1/2h na powrót do schroniska.

Jak widać: łączny całkowity czas przejścia ferraty Constantini to minimum 8h, do których wypada doliczyć, co najmniej trzy! Dlatego jest to trasa, na którą powinni się wybierać wyłącznie Ci, którzy swoje przekonanie, że ją pokonają stylowo i sprawnie oraz sprawdzili wcześniej swoje umiejętności w praktyce na innych bardzo trudnych ferratach.


podsumowanie


◊  Na stronie Dolomity lub 〈 tutaj 〉 - znajduje się duża mapa, na której można sprawdzić lokalizację wszystkich masywów opisanych w serwisie krajoznawczym.

◊  W Vademecum na stronie z mapkami oraz 〈 tutaj 〉 znajdują się mapki masywu Civetta-Moiazza, którą polecam przy planowaniu wycieczek w ten rejon.

◊  Masyw Moiazza jest na mapie: Tabacco nr-025.

© wdolomitach.pl
strona główna Cresta delle Masenade - 2737m położona nad Passo Duran postrzępiona grań południowo-wschodnia wierzchołek główny - Moiazza Sud - 2878m postrzępiona grań Zoldani żleb pod przełęczą Nevare La Cattedrale i grań południowa